ტონგამ ინგლისი 30-12 გააოგნა რაგბი ლიგის მსოფლიო თასის გახსნაში პერთში

პერთი, ავსტრალია — ტონგამ 2026 წლის მამაკაცთა რაგბი ლიგის მსოფლიო თასის პირველი სეისმური შოკი შაბათს მოაწყო, პერთში HBF პარკზე ინგლისი 30-12 დაამარცხა სრულიად გაყიდული ტრიბუნების წინ, სადაც მეფე ტუპოუ VI იმყოფებოდა — ტონგას პირველი გამარჯვება ინგლისთან, რამაც მესამე ნომრად რეიტინგული გუნდი გადარჩენისთვის მათემატიკურ ბრძოლაში ჩააგდო.

ტონგა ტაიმშესვენებაზე 10-0 იგებდა და ინგლისის ხანმოკლე აღორძინებას სამ წუთში ორი ლელოთი უპასუხა. ოთხი-ლელოთი-ორ-ლელოსთან გამარჯვება კრისტიან ვულფის დაცვით მასტერკლასზე აიგო — და ცხრაწლიანი ვალი დაიფარა ინგლისის ორ ქულიანი 2017 წლის ნახევარფინალური გამარჯვების შემდეგ.

ღამე, როცა HBF პარკი წითელი გახდა

ტონი ადრე დაისახა: ეკერსლიმ მაღალი ბურთი ჩამოაგდო და ვატენე-ზელეზნიაკმა გაანადგურა. პირველი ლელო 24-ე წუთზე მოვიდა, მას შემდეგ რაც ინგლისი ორჯერ მიუახლოვდა ტონგას ხაზს — ვიქტორ რედლიმ ბურთი ჩამოაგდო კაპიტან ჯეისონ ტაუმალოლოს გამანადგურებელი დარტყმის შემდეგ, და ამ შეტევიდან კატოას შიდა პასმა ინგლისის ფრთა გახსნა და უტოიკამანუმ შეუფერხებლად გაიარა.

კატოამ პირველ ტაიმში ორი ჯარიმა დაამატა — ჰარი სმიტის დაბრკოლებისთვის ვატენე-ზელეზნიაკზე და ჰერბი ფარნვორთის ბურთის გარეშე წაქცევისთვის. ინგლისი შესვენებაზე 10-0 ჩამორჩენილი გავიდა, ბურთების ჩამოგდებაზე წუხილით, უილიამსი და დებიუტანტი სავალა ხაზთან ახლოს შეკავებულები.

ინგლისი განზრახვით გამოვიდა და ეიჯეი ბრიმსონის 46-ე წუთის ლელომ, რომელიც დომ იანგის 20-მეტრიანი გარღვევის შემდეგ დასრულდა, მოკლედ კონკურენციის იმედი გააჩინა. შემდეგ ტონგამ კარი მიხურა: ოლაკაუატუ საკუთარ გრაბერზე დააგდო, კოულამ გაიარა, და თუმცა იანგმა კუთხეში უპასუხა, ოლაკაუატუმ მატჩის ბოლოს კატოას მორიგ გრაბერს მიაღწია და დუბლი დაასრულა. სავალამ ორივე ინგლისური ლელო გარდასახა.

კატოა — განსხვავება ნახევარდაცვაში

უილიამსი, ინგლისის შემოქმედებითი ფულკრუმი, მისმა მომავალმა დოლფინსის თანაგუნდელმა კატოამ აჯობა — ფეხიდან 14 ქულა პლუს მის მიერ შექმნილი ლელოები. ტონგელი ნახევარმცველის მოკლე დარტყმები დამანგრეველი იყო: ოლაკაუატუს ორივე ლელო გრაბერებიდან მოვიდა, რომლებმაც ინგლისის დაცვითი გაურკვევლობა დასაჯეს.

ტონგას შეტევა ისეთი სიცხადით ფუნქციონირებდა, რასაც ინგლისი ვერასდროს გაუტოლდა; კატოას გვიანი გრაბერის არჩევნებმა სიმწიფე აჩვენა, რომელსაც ყველა მეტოქე სკაუტი შენიშნავს.

ინგლისის საკვალიფიკაციო სურათი პირქუშია

B და C ჯგუფების ექვსი გუნდიდან მხოლოდ ორი აღწევს ნახევარფინალში, და პირადი შეხვედრა პირველი ტაიბრეიკერია — რაც ამ მარცხს უნიკალურად დამაზიანებელს ხდის: საფრანგეთისა და პაპუა-ახალი გვინეის დამარცხების შემთხვევაშიც კი, ინგლისი სახლში მიდის, თუ ტონგა მოგებებში თანაბრად დაასრულებს.

ინგლისის გზა ბოლო ოთხეულისკენ ახლა თითქმის აუცილებლად ქულების სხვაობაზე გადის სამოას წინააღმდეგ, რომელმაც საფრანგეთის 78-4 განადგურებით დაიწყო სუა ფაალოგოს ოთხი ლელოთი. ინგლისს, სავარაუდოდ, საფრანგეთთან და პაპუა-ახალ გვინეასთან უზარმაზარი გამარჯვებები დასჭირდება — და ის, რომ ტონგამ სამოა დაამარცხოს გაყიდულ კომბენკ სტედიუმზე 1 ნოემბერს.

ბრაიან მაკდერმოტისთვის ეს პირქუში პირველი თამაში იყო მას შემდეგ, რაც აპრილში შონ უეინი შეცვალა. მან პირობა დადო, რომ ინგლისის შეტევით ბორკილებს გახსნიდა — ინგლისს პირველ ტაიმში ბევრი ტერიტორია ჰქონდა, ფარნვორთი მუდმივად საშიში იყო — მაგრამ შეცდომებმა და უდისციპლინობამ ძვირი დაუჯდათ, ნაცნობი ნიმუში გასული წლის მოსაწყენი ეშესის სერიის შემდეგ.

«ეს მართლაც კარგი დაპირისპირება იყო, და როცა დაპირისპირება არ იყო, ეს ალბათ უფრო ჩვენი დამსახურება იყო იმ შეცდომებში, რომლებიც დავუშვით», — თქვა მაკდერმოტმა. «ისინი დიდი გუნდია, ძლიერი გუნდი, და იქ რამდენიმე შესანიშნავი მოთამაშე ჰყავთ».

ისტორია ინგლისისთვის მეორდება — მტკივნეულად

ეს მეორე მსოფლიო თასია ზედიზედ, როცა წყნარი ოკეანის კუნძულოვანმა ერმა ინგლისი გატეხილი დატოვა: სამოა 2022 წლის საშინაო ნახევარფინალში; ტონგა ოთხი წლის შემდეგ პირველ ჯგუფურ თამაშში. სიმეტრია სასტიკია: პირველმა დაასრულა კამპანია, რომელიც ყველაფერს ჰპირდებოდა; ამან, შესაძლოა, მიმდინარე დაასრულოს სანამ დაიწყება.

ტონგა, პირიქით, პოულ-პოზიციაზეა ლიბანითა და სამოათი წინ. ვულფის კაცებმა ბნელი ცხენის სტატუსი გაამართლეს: ორგანიზებული, სასტიკი და ყინულივით ცივი გადამწყვეტ მომენტებში.

ერთი მჟავე ნოტი: ხუთ-მერვედმა ლატუ ფაინუმ 17 წუთის შემდეგ დატოვა გულმკერდის კუნთის დაჭიმულობით, თუმცა ადრეული ცნობები ოპტიმისტურია, რომ სერიოზული არ არის.

რა იქნება შემდეგ

ინგლისი საფრანგეთს პერთში მომავალ შაბათს ხვდება — ფორმალობიდან პოტენციურ გამოთიშვის მატჩამდე. მაკდერმოტს ერთი კვირა აქვს შეცდომების, დისციპლინისა და ხერხემლის გამოსასწორებლად. ტონგა ამ იმპულსით შედის ლიბანის თამაშში, შემდეგ კი 1 ნოემბრის სამოას შოუდაუნში, რომელმაც შესაძლოა გადაწყვიტოს, წყნარი ოკეანის რომელი ერი აღწევს ნახევარფინალში (7-8 ნოემბერი), 15 ნოემბერს სანსორპ სტედიუმზე ფინალის წინ.

TL;DR

• ტონგამ ინგლისი 30-12 დაამარცხა პერთში HBF პარკზე 2026 წლის 17 ოქტომბერს — მათი პირველი გამარჯვება ინგლისთან 2026 წლის მამაკაცთა რაგბი ლიგის მსოფლიო თასის გახსნაში.
• ოლაკაუატუმ ორჯერ გაიტანა, უტოიკამანუმ და კოულამ თითოჯერ; კატოამ საწყისი ლელო შექმნა და 14 ქულა დაარტყა.
• ინგლისის ნახევარფინალური იმედები სიცოცხლის მხარდაჭერაზეა: პირადი შეხვედრა პირველი ტაიბრეიკერია, ამიტომ ტონგა გადის, თუ ერები მოგებებში თანაბრად დაასრულებენ.
• მაკდერმოტის პირველი თამაში ინგლისის მწვრთნელად პირქუში ღამე იყო; სამოას 78-4 გამარჯვება საფრანგეთთან ინგლისის ქულების-სხვაობის გზას სასტიკს ხდის.

Key points

• საბოლოო: ინგლისი 12 (ლელოები ბრიმსონი, იანგი; გოლები სავალა 2), ტონგა 30 (ლელოები ოლაკაუატუ 2, უტოიკამანუ, კოულა; გოლები კატოა 3; ჯარიმები კატოა 4) — ტაიმი 10-0 ტონგა.
• სრულიად გაყიდული 18,302 მაყურებელი უყურებდა, მეფე ტუპოუ VI და ტახტის მემკვიდრე დასწრებაში, AAP-ის ცნობით.
• ინგლისი მსოფლიოში მე-3 ნომრად იყო რეიტინგული, ტონგა მე-5; ტონგას პირველი გამარჯვება 2017 წლის ნახევარფინალური მარცხის რევანშია.
• B და C ჯგუფების ექვსი გუნდიდან მხოლოდ ორი გადის ნახევარფინალში; ინგლისს ჯერ კიდევ საფრანგეთი და პაპუა-ახალი გვინეა ელის, ტონგას — ლიბანი და სამოა (1 ნოემბერი, კომბენკ სტედიუმი).
• კატოამ ინგლისის ხერხემლის დუო უილიამსი და სმიტი აჯობა, მისი გრაბერ-თამაშით ორი ლელო შეიქმნა.
• ლატუ ფაინუ 17 წუთის შემდეგ გულმკერდის კუნთის დაჭიმულობით გავიდა; ადრეული სამედიცინო ცნობები ოპტიმისტურია, რომ სერიოზული არ არის.
• ნახევარფინალები 7-8 ნოემბერს, შემდეგ ფინალი ბრისბენში სანსორპ სტედიუმზე 15 ნოემბერს.

წყაროები: AP/NBC Sports, AAP ESPN-ის მეშვეობით, NRL.com, All Out Rugby League პირდაპირი რეპორტაჟი.